Yakınlık İlkesi

Tasarımda yakınlık ilkesi nedir?

The Law of Proximity

Birbirlerine yakın olan şeyleri bir gruba aitmiş gibi algılama eğilimimiz vardır. Örneğin, aşağıdaki görseldeki şekiller birbirlerinden farklı olsalar da, birbirlerine yakın oldukları için onları farklı gruplar olarak algılama eğilimindeyiz.

Gestalt İlkeleri: Yakınlık

Tasarımda yakınlık ilkesi nasıl kullanılır?

Tasarımlarınızda düzen ve sağlam bir yapı oluşturarak içeriğinizi kullanıcıların daha çabuk algılayıp, hızlı kararlar alabilecekleri kategorilere bölün. Böylece kullanıcılarınızın sınırlı bilişsel kaynakları üzerinde daha az baskı oluşturmuş olursunuz.

Karışık arayüz tasarımları, kullanıcılara ekstra bilişsel yük getirir ve kendileri için uygun içeriği bulmak için tüm arayüzü taramaları gerekeceği için sistemi kullanma hızları düşecektir.

Örneğin, bir “SATIN AL” düğmesini veya arama kutusunu ilgili içerikten uzakta bir yere yerleştirmeyin. Aksi halde, kullanıcının gözleri bu uzak iki nesne arasında sürekli olarak kısa ve hızlı hareketler(saccade) yapacağı için bu durum kullanıcı üzerinde fazladan bilişsel yük oluşturacaktır.

Kullanıcı arayüzünde, birbiriyle ilişkili iki tasarımsal nesne arasındaki uzaklık arttıkça kullanıcının seçim yaparken hata yapma olasılığı da buna paralel olarak artacaktır.

Daha önce de belirtildiği gibi Gestalt psikolojisi, insan gözünün, beynin görsel sistemleriyle uyumlu bir şekilde ‘şeyleri’ kendi bileşenlerinden önce bir ‘bütün‘ olarak algılamaya eğimli olması teorisine dayanır.

Bu yüzden tasarım, içinde barındırdığı elementleri bir düzen içinde sunmak zorundadır ki, kullanıcının, bu bileşenleri ayrı ayrı algılamak yerine bütünü algıladığı olgusu ile uyuşsun.

Contents

Halil İbrahim Çakıroğlu
Designer, CSS Author, Ukulele Lover